خداوند او را تبرئه كرد « ( 1 ) . سخن حق بگوئيد تا اعمالتان اصلاح شود آيه بعد به دنبال بحثهايى كه در باره شايعه پراكنان و موذيان بد زبان گذشت دستورى صادر مىكند كه در حقيقت درمان اين درد بزرگ اجتماعى است ، مىگويد : « اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد تقواى الهى پيشه كنيد ، و سخن حق و درست بگوئيد » ( * ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّه وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيداً ) * ) . قول « سديد » از ماده « سد » به معنى « محكم و استوار » و خلل ناپذير و موافق حق و واقع است ، سخنى است كه همچون يك سد محكم جلو امواج فساد و باطل را مىگيرد ، و اگر بعضى از مفسران آن را به معنى « صواب » و بعضى به معنى « خالص بودن از كذب و لغو » يا « هماهنگ بودن ظاهر و باطن » و يا « صلاح و رشاد » و مانند آن تفسير كرده‌اند همه به معنى جامع فوق برمىگردد . آيه بعد نتيجه « قول سديد » و سخن حق را چنين بيان مىفرمايد : « خداوند به خاطر تقوا و گفتار حق اعمال شما را اصلاح مىكند و گناهان شما را مىبخشد » ( * ( يُصْلِحْ لَكُمْ أَعْمالَكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ ) * ) . در حقيقت تقوا پايه اصلاح زبان و سرچشمه گفتار حق است ، و گفتار حق يكى از عوامل مؤثر اصلاح اعمال ، و اصلاح اعمال سبب آمرزش گناهان است ، چرا كه إِنَّ الْحَسَناتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئاتِ « اعمال نيك گناهان را از بين مىبرند » ( سوره هود آيه 114 ) . علماى اخلاق گفته‌اند : زبان پربركتترين عضو بدن ، و مؤثرترين وسيله طاعت و هدايت و اصلاح است ، و در عين حال خطرناكترين و پر گناهترين عضو

--> ( 1 ) نور الثقلين جلد 4 صفحه 309 .